Poradnik badań w internecie
Badaj
interaktywnie
Ściągnij cały poradnik na swój komputer

Jak poprawnie wyciągać wnioski z badań?

Co prawda uprawnia nas to do generalizowania wyników (uogólniania), jednakże opinie, postawy czy preferencje, które badamy nie muszą rozkładać się jednakowo w całym społeczeństwie. Ciężko jest jednak mówić o reprezentatywności badań w internecie, gdyż należy mieć na uwadze, co stanowi populację: internauci czy też ogół Polaków? Jeśli internauci, to czy wszyscy, czy tylko określona grupa użytkowników?13 (więcej na ten temat: Sitek W., Między rynkiem a civil society) Istnieje ryzyko, że niektóre wnioski z badania, mogą nie odzwierciedlać sytuacji w rzeczywistości. Sytuacja taka, może mieć miejsce wówczas, gdy badani ujęci w naszej próbie stanowią zbyt niski odsetek osób, które mogą reprezentować badaną społeczność, jako opinię mniejszości. Jak już wspomnieliśmy, jest to związane z określeniem populacji, która przyjmie większą liczebność w zależności od tego, czy w jej skład wchodzą wszyscy Polacy.

Silne przekonania badacza utrudniają wyciąganie wniosków. Bez względu na to, co jest przedmiotem badań, zawsze trzeba zachować postawę neutralną. Osobiste poglądy nie mogą mieć wpływu na badany obraz rzeczywistości. Subiektywny wpływ badacza na badanie może mieć katastrofalne skutki dla jego wartości. Często badacz nawet nieświadomie zniekształca wynik badania poprzez wyciąganie nieprawidłowych wniosków. Np. w badaniu "wyszło", że 30% mieszkańców Łodzi uważa, iż Romowie to złodzieje. Badacz skłonny jest uogólnić taką informację i powiedzieć, że mieszkańcy Łodzi uważają Romów za złodziei. Wpływ na taką decyzję miało własne przekonanie o racji takiego poglądu. Stereotypy są źródłem licznych zniekształceń obrazu rzeczywistości, zatem starajmy się myśleć obiektywnie.

Na tym etapie również należy unikać wartościowania. Starajmy się nie określać siły zjawiska, które badamy, chyba że mamy na to mocne dowody w postaci danych. Nie mówmy, że np. przywiązanie do rodziny jest dla Polaków wartością bardzo wysoko cenioną, jeśli nie możemy tego wyjaśnić za pomocą danych. Jeśli widzimy jakiś związek, po prostu powiemy, że jest to wartość ceniona wśród Polaków.
Unikajmy wartościowania.
W celu wykorzystania innych badań do wyciągnięcia wniosków, należy pamiętać, aby dokładnie się mu przyjrzeć. Istotne jest sprawdzenie, kiedy badanie zostało zrobione, kto zlecił jego wykonanie, a także jaka była metoda doboru próby i jak liczną próbę stanowili respondenci. Jest to bardzo ważne, gdyż niektóre badania przeprowadzane są na zlecenie i często konstruowane są tak, aby wyniki były przychylne dla zleceniodawcy. Poza tym badanie to może być wykonane nieprawidłowo z powodów metodologicznych, a więc wyniki również mogą być nieprawdziwe. Dlatego też warto przyjrzeć się, KTO przeprowadzał badanie.

Data badania może być dla nas również bardzo ważna, jeśli np. chcemy porównać wyniki naszych badań z wynikami ankiety zrobionej wcześniej. Porównanie badań przeprowadzonych w odstępie czasowym może być źródłem wielu użytecznych informacji, tj. możemy np. zobaczyć, jak zmieniły się preferencje respondentów, a później zastanawiać się, co wpłynęło na ewentualną zmianę.14

13 Sitek W., Między rynkiem a civil society, Warszawa 2007.
14 G. A. Churchill, Badania marketingowe: podstawy metodologiczne, Warszawa 2002.
Ściągnij cały poradnik na swój komputer
ankiety.interaktywnie.com